- gehoord: Die
Sieben Letzten Worte van Joseph Haydn
- door: Collegium AD MOSAM
o.l.v. Huub Ehlen
- waar: Domani, Venlo
vrijdag, 20 maart 2009
Ad Mosam passeert met succes voor het eerst
de barokgrens
Van Haydns Die sieben letzten Worte,
overpeinzingen bij de laatste zinnen van de gekruisigde
Christus, bestaat naast de oorspronkelijke versie
voor orkest ook een versie voor strijkkwartet en
een oratoriumversie. Daarnaast gaf de componist
zijn goedkeuring aan een arrangement voor klavier.
Als er al zoveel versies zijn kan er best nog eentje
bij, zo moet Huub Ehlen, artistiek leider van barokensemble
Ad Mosam, gedacht hebben. Hij kwam een arrangement
van Haydnleerling Sigismund Neukomm op het spoor
en presenteerde die versie, de oratoriumversie,
maar nu met louter strijkersbegeleiding (zonder
de originele blazers), vrijdag in Venlo.
Het is voor het eerst dat het vijftienjarige
ensemble een werk van ná de baroktijd op het programma
heeft staan, maar die eerste klap is meteen een
daalder waard, want de uitvoering was zonder meer
overtuigend. Het is niet eenvoudig om te blijven
boeien in negen opeenvolgende langzame delen, maar
Ehlen slaagde daar uitstekend in. Dat deed hij in
de eerste plaats door niet te bezuinigen op dramatische
zeggingskracht. Dat alleen zou vermoeiend kunnen
werken. Door een goede dosering en een muzikaal
intelligente opbouw en afwisseling van enerzijds
de langere melodische lijnen en anderzijds de meer
‘sprekende’ retorische onderdelen, werd dat gevaar
van overspanning vermeden. Daardoor ging het geheel
nooit vervelen. Dat was ook te danken aan de prestaties
van koor, solisten en orkest. Er zijn wel wat details
waarover een kritisch luisteraar zou kunnen zeuren,
zoals over het arrangement, dat in het algemeen
stijlvol gemaakt is, maar waarvan de baslijn wel
héél prominent aanwezig was. En hier en daar mis
je toch ook wel de blazers: knarsetandend moesten
we de tweede Introduzione missen, en sommige
cruciale blazersnoten waren naar het orgel verplaatst.
Voor de verbannen blazers en de verwijderde Introduzione
kregen we wel twee Mozartmotetten terug. Een heerlijk
flitsende aardbeving zette een overtuigende punt
achter het werk. In mei kan Ad Mosam opnieuw gehoord
worden, met het Stabat Mater van de tweehonderd
jaar geleden overleden Haydn. En diens Sieben
letzten Worte zijn binnenkort in Heerlen ook
nog eens te horen, dan door het Amsterdam Baroque
Orchestra.
CONCERTINFORMATIE
|